Loading...

Drexciya

Thomas More, beste vriend van Erasmus, schreef zijn Utopia in 1516. Na More zijn er door kunstenaars nog vele utopia’s geconstrueerd. Een bekende utopia is die van Constant met zijn New Babylon, een visioen voor de spelende mens, ontworpen in de jaren zestig van de vorige eeuw. Ellen Gallagher ontwerpt haar nieuwe wereld op de [...]

Door |2024-05-31T08:48:45+01:0031 mei 2024|

wat zou Erasmus gaan stemmen?

Wie zich zorgen maakt over de toenemende vreemdelingenhaat en het nationalisme van Orban tot Wilders, moet op 6 juni zeker gaan stemmen voor een beschaafd Europa. Erasmus was een vredesduif, maar een oorlog ter verdediging vond hij uiteindelijk te rechtvaardigen. Wat zou Erasmus op 6 juni gaan stemmen? Misschien wel Volt, want hij was gekant [...]

Door |2024-05-04T15:11:59+01:004 mei 2024|

heel de wereld is je vaderland

De naam van Erasmus komt in het weergaloze boek van de Senegalese schrijver Mohamed Sarr niet voor, maar de associatie ligt voor de hand. Zoals Erasmus door Europa trekt op zoek naar originele teksten van het Nieuwe Testament, zo trekt de ik-figuur in de roman van Sarr over de wereld op zoek naar het originele [...]

Door |2024-03-30T15:00:04+01:0030 maart 2024|

vrijdenkers in de Islam

Wie denkt dat de Islam geen vrijdenkers als Erasmus of Spinoza kent, moet het boek van Al-Farabi eens lezen, een filosoof uit de 10e eeuw, afkomstig uit Kazachstan. Zijn boek met als titel De deugdzame stad is net zo radicaal als het werk van Spinoza. Al-Farabi baseert zijn filosofie onder meer op Plato en Aristoteles. [...]

Door |2024-03-02T13:02:42+01:002 maart 2024|

Tolstoj van de Zulu’s

Ik krijg nog wel eens de vraag waarom er geen Erasmus van de Islam bestaat, en hoe jammer dat is. Op die vraag zijn meerdere antwoorden mogelijk. Harari citeert een Afro-Amerikaanse journalist die een raak antwoord gaf op de ondermijnend bedoelde vraag: Wie is eigenlijk de Tolstoj van de Zulu’s? Zijn antwoord was: Tolstoj is [...]

Door |2024-01-27T13:26:40+01:0027 januari 2024|

kunst doet leven

Kunstenaars vragen zich af of ze in deze tijden van oorlog in Europa en meedogenloze bombardementen in het Midden-Oosten nog wel zinnige kunst kunnen maken. De zoon van de beroemde filmer Tarkovski heeft daar een duidelijke mening over. Hij schrijft aan Nexus, in mijn woorden: In tijden van een ideale wereld zonder oorlogen heeft kunst [...]

Door |2023-12-30T13:25:16+01:0030 december 2023|

een sprankje hoop

Op 4 november 1995, 28 jaar geleden, werd Rabin vermoord door een joodse fanaat teneinde het vredesproces tussen Israëli’s en Palestijnen te saboteren. Dat is gelukt. Met Netanyahu aan de macht hebben de illegale kolonisten op de Westbank de vrije hand gekregen. Dankzij de gruwelijke terreurdaad van Hamas is het nu oog om oog, tand [...]

Door |2023-12-02T15:25:35+01:002 december 2023|

lof der inconsequentie

In het rijtje Lof der dwaasheid (Erasmus), Lof der twijfel (Guus Kuijer), Lof der ondeugendheid (Diogenes) hoort ook de Lof der inconsequentie van Hans Magnus Enzensberger, een optimistisch pessimist. Net als Erasmus hanteert Enzensberger geen gesloten denkraam. Hij ontsnapt. Net als Montaigne schrijft hij essays. Omdat Montaigne de waarheid niet in pacht heeft, belooft hij [...]

Door |2023-10-28T13:47:58+01:0028 oktober 2023|

lof der ondeugendheid

Erasmus citeerde graag de oude Griekse filosofen, van hen nog het liefst Diogenes (400 v.Chr.). Diogenes woonde in een regenton ( kan ook een wijnvat geweest zijn, wat mij waarschijnlijker lijkt). Vrijsprekendheid, dat was de kern van zijn filosofie. Hij schreef geen boeken, maar grossierde in wisecracks, performances en absurde adviezen. Hij was voor de [...]

Door |2023-09-29T07:36:24+01:0029 september 2023|

lof der twijfel

Eeuwen na Erasmus’ Lof der Zotheid, bezingt Guus Kuijer de Lof van de Twijfel in zijn boek over tolerantie. Volgens Kuijer begint tolerantie met twijfel, twijfel aan het eigen gelijk. Hij brengt wetenschappers en kunstenaars onder één noemer. Wetenschap noemt hij per definitie gezagsondermijnend. Kunstenaars zijn twijfelaars. Guus Kuijer schreef zijn actuele boek al meer [...]

Door |2023-09-02T09:50:09+01:002 september 2023|